Dofinansowanie fotowoltaiki dla parafii i kościoła
Kościoły, związki wyznaniowe i ich osoby prawne są wymienione wprost w katalogu wnioskodawców preferencyjnych pożyczek na OZE. Parafia może sfinansować fotowoltaikę z magazynem energii pożyczką oprocentowaną od 0% do 1% rocznie, z umorzeniem od 20% do 50% kapitału, bez wkładu własnego. Na Mazowszu poza Warszawą umorzenie sięga 30%, w Warszawie i 9 okolicznych powiatach 20%.
Są jednak dwa warunki, które decydują o powodzeniu projektu i o których trzeba wiedzieć przed złożeniem wniosku: wyłączenie wydatków na infrastrukturę związaną ze sprawowaniem kultu religijnego oraz pozwolenie konserwatora zabytków. Oba opisujemy niżej razem z rozwiązaniem, które sprawdza się w praktyce.
Gdzie parafia jest w katalogu wnioskodawców?
- Mazowsze poza Warszawą: katalog wymienia kościoły i związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne. Kwota do 10 mln zł, oprocentowanie 0,5%, a na obszarach priorytetowych 0%, umorzenie do 30%. Pośrednicy: TISE i BOŚ Bank, nabór otwarty i ciągły.
- Warszawa i 9 okolicznych powiatów: ten sam katalog, kwota do 10 mln zł, oprocentowanie 1%, umorzenie do 20%. Pośrednik: TISE.
- Zachodniopomorskie: katalog wymienia kościoły i związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne. Oprocentowanie 0,5% dla podmiotów innych niż przedsiębiorstwa, premia do 50% kapitału, kwota od 10 tys. do 5 mln zł. Pośrednik: Polska Fundacja Przedsiębiorczości.
- Świętokrzyskie: katalog wymienia kościoły i związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne. Oprocentowanie 0%, rabat kapitałowy do 30%, do 5 mln zł na jedną pożyczkę. Pośrednik: Krajowe Stowarzyszenie Wspierania Przedsiębiorczości.
- Dolnośląskie: kościoły i związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne są w katalogu, oprocentowanie 1%, umorzenie do 20%, kwota do 5 mln zł.
- Małopolskie: w produkcie na OZE parafii nie ma, katalog obejmuje samorządy, spółdzielnie i klastry energetyczne. Parafia wchodzi natomiast do pożyczki na efektywność energetyczną budynków użyteczności publicznej, gdzie dotacja sięga 50% i obejmuje dodatkowy próg za obiekt zabytkowy.
- Podkarpackie i lubuskie: katalogi nie wymieniają kościołów. W lubuskim produkt jest wyłącznie dla mikro, małych i średnich przedsiębiorstw.
Wnioskodawcą jest konkretna parafia jako kościelna osoba prawna i to ona musi mieć tytuł prawny do budynku, na którym stanie instalacja. Przy kilku obiektach warunki sprawdza się osobno, bo mogą leżeć w różnych regionach, a na Mazowszu granica między produktem warszawskim a regionalnym przebiega na granicy powiatów.
| Region | Z czego korzysta parafia | Ile wynosi umorzenie |
|---|---|---|
| Mazowieckie poza Warszawą | Pożyczka do 10 mln zł, oprocentowanie 0,5% (0% na obszarach priorytetowych); pośrednicy TISE i BOŚ Bank | do 30% |
| Warszawa i 9 okolicznych powiatów | Pożyczka do 10 mln zł, oprocentowanie 1%; pośrednik TISE | do 20% |
| Zachodniopomorskie | Pożyczka od 10 tys. do 5 mln zł, oprocentowanie 0,5%; Polska Fundacja Przedsiębiorczości | premia do 50% kapitału |
| Świętokrzyskie | Pożyczka do 5 mln zł, oprocentowanie 0%; Krajowe Stowarzyszenie Wspierania Przedsiębiorczości | rabat kapitałowy do 30% |
Kto podpisuje wniosek: umowę pożyczki podpisuje parafia reprezentowana zgodnie z prawem wewnętrznym kościoła — zwykle proboszcz, a przy wyższych kwotach po zgodzie kurii albo biskupa diecezjalnego.
Dwie bariery, o których trzeba wiedzieć na starcie
Wydatki na kult religijny
Część kart produktów wyłącza z finansowania wydatki na infrastrukturę związaną ze sprawowaniem kultu religijnego, z wyjątkiem obiektów zabytkowych. Taki zapis jest wprost w karcie lubelskiej i jego brzmienie trzeba sprawdzić w regulaminie każdego naboru.
W praktyce oznacza to, że instalacja na dachu samego kościoła bywa wyłączona, a bezpieczniejszym celem inwestycji jest plebania, dom parafialny, salka katechetyczna, budynek gospodarczy albo instalacja na gruncie należącym do parafii.
Pozwolenie konserwatora
Większość kościołów jest wpisana do rejestru zabytków. Panele to urządzenie techniczne umieszczane na zabytku i działanie zmieniające jego wygląd, więc montaż wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków w formie decyzji, na podstawie art. 36 ust. 1 pkt 1, 10 i 11 ustawy o ochronie zabytków.
Pozwolenie konserwatora nie zastępuje pozwolenia na budowę i musi je poprzedzać. Przy obiekcie objętym ochroną tylko w planie miejscowym potrzebne jest uzgodnienie w formie postanowienia, a przy obszarze wpisanym do rejestru zgłoszenie robót z dołączonym pozwoleniem konserwatora.
Dlatego przy zabytku zaczynamy od wniosku o zalecenia konserwatorskie. Zalecenia co do zasady wiążą organ, więc zdejmują ryzyko odmowy już po opracowaniu projektu, a przy okazji wskazują, która połać dachu i jakie rozwiązanie montażowe są akceptowalne. Roboty wykonane bez pozwolenia grożą nakazem przywrócenia stanu poprzedniego, czyli demontażem instalacji na koszt parafii.
Jak dobrać instalację do budynków parafialnych?
Specyfika zużycia
- kościół zużywa niewiele poza ogrzewaniem i nagłośnieniem, za to plebania i dom parafialny mają zużycie całoroczne,
- szczyty wypadają wieczorami i w weekendy, czyli wtedy, gdy fotowoltaika już nie produkuje,
- często kilka budynków na jednej działce, ale na osobnych licznikach,
- przy ogrzewaniu elektrycznym lub pompie ciepła zużycie rośnie zimą, gdy produkcja jest najniższa.
Co z tego wynika
- moc dobieramy do zużycia bazowego plebanii i domu parafialnego, a nie do powierzchni dachu,
- magazyn energii przesuwa nadwyżkę z południa na wieczór i jest jednocześnie progiem umorzenia, więc podnosi dofinansowanie,
- przy kilku licznikach sprawdzamy, czy opłaca się je połączyć, bo rozdzielone punkty poboru obniżają autokonsumpcję,
- jeśli dach kościoła odpada, liczymy wariant na plebanii i na gruncie i porównujemy produkcję.
Przykład: parafia na Mazowszu poza Warszawą
Założenia: fotowoltaika 50 kWp z magazynem 30 kWh na dachach plebanii i domu parafialnego, koszt 180 000 zł netto.
Umorzenie: 10% za produkcję na własne potrzeby i 20% za magazyn energii, suma ucięta do limitu 30%, czyli 54 000 zł.
Do spłaty: 126 000 zł przy oprocentowaniu 0,5%, rata około 1 080 zł miesięcznie przez 10 lat. Przy produkcji około 50 000 kWh rocznie i cenie prądu 1 zł za kWh oszczędność na rachunkach jest wyższa od raty, o ile energia zostaje zużyta na miejscu.
W Warszawie i 9 powiatach ten sam projekt mieści się w limicie 20%, czyli 36 000 zł umorzenia przy oprocentowaniu 1%.
Policz swój wariant: kalkulator umorzenia i raty, ustaw „instytucja, samorząd, wspólnota”.
Kto podpisuje i jak wybrać wykonawcę?
Umowę pożyczki podpisuje parafia reprezentowana zgodnie z prawem wewnętrznym kościoła, zwykle proboszcz, a przy wyższych kwotach potrzebna jest zgoda kurii albo biskupa diecezjalnego. Warto ustalić to na początku, bo zgoda bywa najdłuższym elementem procesu.
Parafia nie jest zamawiającym publicznym, więc nie prowadzi postępowania przetargowego tak jak urząd czy szkoła. Sposób wyboru wykonawcy i dokumentowania wydatków wynika z umowy z pośrednikiem finansowym, dlatego o wymagane oferty porównawcze pytamy pośrednika przed podpisaniem umowy. Osobna sprawa to działalność gospodarcza: jeśli instalacja zasila wynajmowane pomieszczenia albo inną działalność gospodarczą parafii, wchodzą reguły pomocy de minimis lub pomocy publicznej i trzeba to zgłosić na etapie wniosku.
Najczęstsze pytania: fotowoltaika dla parafii
Czy parafia może dostać dofinansowanie do fotowoltaiki?
Tak. Kościoły, związki wyznaniowe i ich osoby prawne są wymienione wprost w katalogu wnioskodawców pożyczek na OZE między innymi na Mazowszu, w zachodniopomorskim, świętokrzyskim i dolnośląskim. Dofinansowanie ma formę umorzenia części kapitału: do 30% na Mazowszu poza Warszawą, do 20% w Warszawie i 9 okolicznych powiatach, do 50% w zachodniopomorskim.
Jakie warunki trzeba spełnić, żeby dostać dofinansowanie do fotowoltaiki?
Parafia musi być w katalogu wnioskodawców swojego regionu — kościoły i związki wyznaniowe oraz ich osoby prawne są tam wymienione — i mieć tytuł prawny do budynku. Dalej liczy się przeznaczenie energii na własne potrzeby. Przy obiekcie zabytkowym dochodzi zgoda konserwatora, a przy wyższych kwotach zgoda władz kościelnych.
Czy można założyć panele na dachu zabytkowego kościoła?
Jest to możliwe, ale wymaga pozwolenia wojewódzkiego konserwatora zabytków, bo panele są urządzeniem technicznym na zabytku i zmieniają jego wygląd. Pozwolenie musi poprzedzać pozwolenie na budowę. Rozsądna kolejność to wniosek o zalecenia konserwatorskie, potem projekt, potem pozwolenie. Konserwator często wskazuje połać niewidoczną od strony wejścia albo kieruje inwestycję na budynki towarzyszące.
Czy pożyczka sfinansuje instalację na samym kościele?
Część kart produktów wyłącza wydatki na infrastrukturę związaną ze sprawowaniem kultu religijnego, z wyjątkiem obiektów zabytkowych. Brzmienie trzeba sprawdzić w regulaminie konkretnego naboru. W praktyce prościej i taniej jest objąć projektem plebanię, dom parafialny lub salkę katechetyczną, gdzie zużycie energii i tak jest najwyższe.
Czy parafia musi mieć wkład własny?
Nie. Pożyczki na OZE w programach regionalnych nie wymagają wkładu własnego, mają karencję w spłacie do 12 miesięcy, a umorzenie pomniejsza kapitał dopiero po rozliczeniu inwestycji. W harmonogramie trzeba więc pokazać pełną kwotę pożyczki, a nie kwotę po umorzeniu.
Czy magazyn energii jest konieczny?
Nie jest obowiązkowy, ale prawie zawsze się opłaca, bo magazyn jest osobnym progiem umorzenia i w produktach mazowieckich odpowiada za największą jego część. Dodatkowo przesuwa energię z południa na wieczór, czyli na godziny, w których plebania i dom parafialny zużywają najwięcej.
Zostaw numer, oddzwonimy
Napisz, która parafia i w jakiej miejscowości, czy kościół jest wpisany do rejestru zabytków oraz jakie są roczne rachunki za prąd. Sprawdzimy kwalifikowalność w karcie produktu, policzymy umorzenie i ratę, a przy zabytku przygotujemy wniosek o zalecenia konserwatorskie.